Đường lậu giá thấp tràn ngập thị trường

Tại Đồng bằng sông Cửu Long đã có 3 trong số 10 nhà máy các con phố đóng cửa, phá sản do thua lỗ và không tranh giành được có các con phố lậu.

Đến đầu tháng 6, các nhà máy các con phố cả nước đã ép được 13,5 triệu tấn mía, sản xuất gần 1,3 triệu tấn các con phố. Giá mía ở ruộng phổ biến 850.000 đồng đến hơn 1 triệu đồng 1 tấn, loại 10 chữ các con phố (CSS).

Giá các con phố liên tục giảm, hiện dao động 10.500 – 11.500 đồng 1 kg, thấp hơn 2.000 – 2.900 đồng 1 kg so có đầu vụ. Các nhà máy bán các con phố sát có giá các con phố lậu Thái Lan nhưng vẫn khó tiêu thụ. Lượng các con phố tồn kho lên đến 670.000 tấn, tăng gần 200.000 tấn so hai tháng trước.

Về nguyên nhân tồn kho lớn, Hiệp hội Mía các con phố Việt Nam cho rằng do các con phố lậu, gian lận thương mại và hàng giả ngày càng tăng lên và tinh vi. Việc nhập khẩu các loại các con phố khác thay thế các con phố mía để làm nguyên liệu công nghiệp chế biến thực phẩm, nhất là nước giải khát có xu hướng tăng lên. Nổi lên là tình trạng các con phố nhập lậu thường được gỡ bỏ bao bì của nước sản xuất sau đó sử dụng bao bì, nhãn mác hoặc in theo mẫu của các nhà máy, công ty trong nước…

Tại miền Tây, đã có 3 trong số 10 nhà máy các con phố đóng cửa, phá sản do thua lỗ và không tranh giành được. Tổng giám đốc 1 công ty mía các con phố (thành viên Hiệp hội mía các con phố Việt Nam) than vãn: "Tình hình tiêu thụ các con phố sản xuất trong nước rất khó khăn vì các con phố Thái Lan nhập lậu đang áp đảo".

Hiện giá các con phố Thái Lan nhập lậu bán ở miền Tây dao động 10.000 – 10.500 đồng 1 kg, lên đến Sài Gòn dao động 10.700 – 10.800 đồng. "Với giá này thì các nhà máy các con phố trong nước không tranh giành nổi nhưng phải giảm giá, thậm chí bán lỗ để giải phóng tồn kho nhưng vẫn rất khó vì trận địa các con phố lậu quá dày đặc", Tổng giám đốc này nhìn nhận.

Lãnh đạo các nhà máy các con phố ở Đồng bằng sông Cửu Long cho rằng các con phố Thái Lan nhập lậu trốn thuế trong khi công ty sản xuất mặt hàng này trong nước phải chịu nhiều loại thuế, nghĩa vụ có an sinh xã hội, hỗ trợ người trồng mía… Vì thế chi phí cao hơn. Trong bối cảnh này, cần sự công bằng trong tranh giành thương mại; cần sự quyết liệt ra tay chống buôn lậu của các ngành công dụng.Đồng thời, bản thân các công ty ngoài việc tái cơ cấu, giảm chi phí còn phải cùng nông dân tập trung hạ giá thành sản xuất mía.

Các công đoạn trồng, thu hoạch mía thủ công khiến chi phí tăng lên. Ảnh: Cửu Long

Các chuyên gia tính toán 1 năm Việt Nam có nhu cầu tiêu thụ dao động 2 triệu tấn các con phố. Nếu như trong nước có điều kiện sản xuất mà không làm, để phải nhập khẩu thì tốn lượng ngoại tệ rất lớn.

"Nhưng vấn đề là vì sao các con phố Thái Lan nhập lậu phải đi rất xa, đi chui nhủi qua nhiều nơi, tốn nhiều chi phí mới vào được Việt Nam mà giá vẫn rẻ hơn các con phố trong nước", Tiến sĩ Nguyễn Bảo Vệ (chuyên gia nông nghiệp, giảng viên Đại học Cần Thơ) nói và cho rằng câu trả lời nằm ở chỗ giá thành sản xuất mía của nông dân quá cao; công suất các nhà máy thấp, công nghệ dù có cải tiến nhưng vẫn chưa bằng các nước lân cận.

Miền Tây có dao động 50.000 ha đất trồng mía nhưng hầu hết nhỏ lẻ và manh mún, đa phần dưới 1 ha mỗi hộ. Giá thành sản xuất ra mỗi kg mía của nông dân cao, dao động 555 – 720 1 kg (tùy theo vùng đất, giống, bí kíp người trồng); nhưng chất lượng, chữ các con phố còn thấp.

Sau khi thu mua, vận chuyển về đến các nhà máy các con phố ở miền Tây thì mía có giá dao động 900 đồng 1 kg, trong khi ở các nước trong khu vực chỉ 700 đồng.Bình quân các nhà máy cần 11 kg mía làm ra 1 kg các con phố, cùng có các chi phí khác thì giá thành bình quân cao hơn 2.000 – 3.000 đồng 1 kg so có các nước trong khu vực.

Tiến sĩ Nguyễn Bảo Vệ khuyến cáo ngoài việc phải nâng cao công suất, cải tiến công nghệ để nhà máy tiêu thụ từ 6.000 tấn mía mỗi ngày trở lên thì cơ giới hoá sản xuất mía là 1 trong các mấu chốt, chọn lọc vấn đề sống còn của ngành mía các con phố trong nước.

Giá thành sản xuất mía, các con phố ở miền Tây cao hơn nhiều nước trong khu vực. Ảnh: Cửu Long.

"Không cần nhắc đến Thái Lan mà ở Campuchia, việc trồng mía được cơ giới hóa tận răng như trồng lúa ở Việt Nam. Trong khi đó hơn 60% công đoạn trồng mía của chúng ta là thủ công thì làm sao tranh giành lại", tiến sĩ Vệ nói.

Còn theo ông Phạm Quang Vinh, Chủ tịch Hội đồng quản trị công ty cổ phần mía các con phố Cần Thơ, cần cuộc cách mạng về giống mía và kỹ thuật canh tác để khai thác lợi thế của miền Tây là nắng nhiều – đất đai phù sa màu mỡ và nước tưới dồi dào.Từ đó chọn ra được các giống mía có năng suất cao, chất lượng cao, thời gian sinh trưởng phù hợp có từng vùng.

Các khách hàng đang xem chuyên mục blog duanbaryaciti.org của https://duanbaryaciti.org